Sốt xuất huyết Dengue là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút Dengue gây nên. Bệnh sốt xuất huyết Dengue sảy ra quanh năm nhưng thường bùng phát thành dịch vào mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 10 hàng năm. Bệnh gặp cả ở trẻ em và người lớn. Đặc điểm của sốt xuất huyết Dengue là sốt, xuất huyết và thoát huyết tương, có thể dẫn tới sốc giảm thể tích tuần hoàn, rối loạn đông máu, suy tạng. Nếu không được chẩn đoán và xử trí kịp thời dễ dẫn tới tử vong. Để phòng chống sốt xuất Dengue có hiệu quả chúng ta cần nắm vững một số kiến thức cơ bản về sốt xuất huyết Dengue như sau:
1. Mầm bệnh, là do vi rút Dengue thuộc giống Favivirut họ Arbovirut nhóm B, vi rút Dengue có 4 týp huyết thanh là Dengue 1, 2, 3, 4.
2. Nguồn bệnh, là bệnh nhân mắc bệnh sốt xuất huyết Dengue, đặc biệt là những người mắc bệnh thể nhẹ không được quản lý là nguồn bệnh quan trọng. Loài khỉ hoang dại là nguồn chứa mầm bệnh trong tự nhiên.
3. Biểu hiện lâm sàng:
- Bệnh nhân sốt cao đột ngột, liên tục 2 đến 7 ngày. Đau đầu, đau mỏi cơ khớp, đau hai hố mắt.
- Chán ăn, buồn nôn, có thể có rối loạn tiêu hóa.
- Khám thấy gan to, có thể gặp một trong các hình thái xuất huyết như: Dấu hiệu dây thắt (+), xuất huyết dưới da, xuất huyết niêm mạc, xuất huyết nội tạng.
- Có thể thấy tràn dịch màng phổi, tràn dịch màng bụng.
- Trường hợp nặng có suy đa tạng như suy gan cấp, suy tuần hoàn.
- Xét nghiệm công thức máu Bạch cầu giảm, tiểu cầu giảm, Hematocrit tăng, SGOT và SGPT tăng, trường hợp nặng có rối loạn đông máu.
- Để chẩn đoán xác định sốt xuất huyết Dengue làm xét nghiệm tìm kháng nguyên NS1, xét nghiệm ELISA tìm kháng thể IgM và IgG, phân lập vi rút PCR.
Lâm sàng bệnh sốt xuất huyết Dengue được chia làm 3 mức độ( theo tổ chức y tế thế giới WHO):
3.1. Sốt xuất huyết Dengue:
Biểu hiện lâm sàng, sốt cao đột ngột liên tục từ 2 - 7 ngày và có ít nhất 2 trong các dấu hiệu sau
- Có dấu hiệu dây thắt (+), chấm xuất huyết dưới da, chảy máu chân răng hoặc chảy máu cam.
- Nhức đầu, chán ăn, buồn nôn.
- Da xung huyết, phát ban.
- Đau cơ, đau khớp, nhức hai hố mắt.
- Xét nghiệm máu Hematocrit bình thường hoặc tăng. Số lượng tiểu cầu bình thường hoặc giảm. Số lượng Bạch cầu thường giảm.
3.2. Sốt xuất huyết Dengue có dấu hiệu cảnh báo
Bao gồm các triệu chứng lâm sàng của sốt xuất huyết Dengue, kèm theo các dấu hiệu cảnh báo sau:
- Vật vả, li bì.
- Đau bụng vùng gan hoặc ấn đau vùng gan.
- Gan to lớn hơn 2cm.
- Nôn nhiều.
- Xuất huyết niêm mạc nhiều.
- Tiểu ít.
- Xét nghiệm máu Hematocrit tăng cao, tiểu cầu giảm nhanh chóng.
3.3. Sốt xuất huyết Dengue nặng
Khi người bệnh có một trong các biểu hiện sau:
- Thoát huyết tương nặng dẫn đến sốc giảm thể tích(sốc sốt xuất huyết Dengue).
- Xuất huyết nặng.
- Suy tạng.
4. Phòng bệnh:
Để dự phòng mắc bệnh sốt xuất huyết Dengue cho mỗi cá nhân, gia đình và không bùng phát thành dịch trong cộng đồng, chúng ta cần thực hiện một số biện pháp sau:
- Thực hiện ngủ phải mắc màn, mặc quần áo dài phòng muỗi đốt ban ngày ở vùng có dịch.
- Đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước để không cho muỗi vào đẻ trứng. Hàng tuần thực hiện các biện pháp diệt loăng quăng, bọ gậy bằng cách thau rửa dụng cụ và thả cá vào các dụng cụ chứa nước.
- Hàng tuần tiến hành tổng vệ sinh trong nhà và xung quanh, thu dung tiêu hủy các dụng cụ phế thải, không để có các dụng cụ chứa nước tồn tại như chai lọ, ống bơ, lốp xe, vỏ dừa, bát vỡ...,lật úp các dụng cụ chứa nước khi không dùng đến.
- Thực hiện phun hóa chất diệt muỗi định kỳ và khi có dịch.
- Tích cực phối hợp với chính quyền và ngành y tế trong các đợt phun hóa chất phòng chống dịch.
- Tăng cường tuyên truyền cho mọi người dân ý thức và trách nhiệm trong phòng chống bệnh sốt xuất huyết đối với cộng đồng.
- Khi có triệu chứng của bệnh sốt xuất huyết, phải đến ngay cơ sở y tế để được khám, chẩn đoán bệnh, tư vấn, điều trị và theo dõi kịp thời.
Vậy Bố mẹ cùng các cô đồng hành cùng con trong công tác chăm sóc sức khoẻ, phòng bệnh cho con nhé./.
